تفاوت بیمه آزاد و اختیاری


در این مقاله قصد داریم تا به تفاوت بیمه آزاد و اختیاری بپردازیم. ابتدا به تعریف هر یک پرداخته و سپس تقاوت بین آن ها را بیان خواهیم نمود.

چنانچه شغل شما به گونه ای است که تحت پوشش بیمه شخص دیگری نیستید ( بیمه اجباری ) می توانید از بیمه مشاغل آزاد و بیمه اختیاری بهره مند شوید. اگر شرایط لازم برای دریافت بیمه مشاغل آزاد را ندارید می توانید برای بیمه اختیاری اقدام نمایید.

برای اطلاع از شرایط بیمه مشاغل آزاد می توانید به  مقاله « بیمه مشاغل آزاد » مراجعه نمایید.


بیمه اختیاری چیست ؟


پیش از اینکه به تفاوت بیمه آزاد و اختیاری بپردازیم بهتر است تا کمی درباره بیمه اختیاری صحبت کنیم. بیمه اختیاری براي پوشش بيمه ای افرادي مناسب است كه مدتي به دلیل اشتغال تحت پوشش بيمه اجتماعي بوده اما پس از ترک کار، از پوشش اين بيمه خارج شده اند.

اين گونه اشخاص با دارا بودن حداقل ٣٠ روز سابقه پرداخت حق بيمه، مي توانند بيمه خود را به طور اختياري ادامه دهند. در این قرارداد مبلغ بیمه توسط خود شخص مشخص می گردد که در زمان مشخص و بصورت مستمر می بایست پرداخت گردد.

هزینه پرداختی ۲۶ درصد از مبلغ قرارداد منعقد شده بین سازمان تامین اجتماعی و بیمه شده می باشد.  لازم به ذکر است تا مادامی که پرداخت صورت بگیرد می توان از تمامی خدمات بیمه تامین اجتماعی استفاده کرد.

البته توجه داشته باشید که بیمه بیکاری به افرادی که دارای بیمه اختیاری هستند ، تعلق نمی گیرد.  ولی سایر خدمات مانند بیمه درمانی با پرداخت هزینه سرانه مشمول این نوع بیمه می شود.

بیمه اختیاری امکان سه بار قرارداد بستن با بیمه را فراهم کرده است و در صورت انقطاع، مدت زمان مابین جز سوابق لحاظ نمی شود.

متقاضيان بيمه اختياري مي توانند تا سن ۵۰ سالگي با دارا بودن حداقل ٣٠ روز سابقه پرداخت حق بيمه كه به لحاظ بازنشستگي معتبر باشد، بيمه خود را به طور اختياري در اين سازمان ادامه دهند


تفاوت بیمه آزاد و اختیاری


  • بیمه اختیاری برای کلیه خدمات اعم از بازنشستگی، خدمات کفن و دفن، اروتز و پروتز از کارافتادگی ۲۶ درصد اختصاص داده است. اما همانطور که در مقاله بیمه مشاغل آزاد گفتیم که برای هر یک از موارد فوق درصد مشخصی بصورت جداگانه در نظر گرفته می شود.

برای مثال سرانه بیمه درمانی ۱۸ درصد است که در مقاله فوق الذکر به طور کامل به این موضوع پرداخته شد.

  • بیمه مشاغل آزاد دارای محدودیت سن است در حالی که بیمه اختیاری محدودیت سنی ندارد.
  • در بیمه مشاغل آزاد اگر بیش از ۵ سال سابقه داشته باشد، نحوه محاسبه نرخ تفاوت پیدا می کند. در حالی که در بیمه اختیاری حق بیمه تا ۳۰ سال به صورت یکسان محاسبه می شود.
  • نرخ محاسبه بیمه برای اختیاری برابر ۲۶ درصد مبلغ تعیین شده می باشد. این در حالی است که در مشاغل آزاد مبلغ مستمری بازنشستگی و یا فوت براساس مبلغ تعیین شده در اول قرارداد می باشد.

تفاوت بیمه آزاد و اختیاری با بیمه اجباری


حال که تفاوت بیمه آزاد و اختیاری را دانستیم بهتر است تا تفاوت این دو بیمه را با بیمه اجباری مطرح کنیم.

اگر فرد در سازمانی مشغول به فعالیت باشد می بایست توسط کارفرما بیمه شود، این نوع بیمه که توسط کارفرما برای کارگران رد می شود، بیمه اجباری گفته می شود. این بیمه با بیمه خویش فرما متفاوت است زیرا توسط فرد دیگری که در سمت کارفرما می باشد پرداخت می گردد.

بیمه خویش فرما کاملا اختیاری بوده در حالی که بیمه اجباری همانطور که از نامش پیداست اجباری می باشد. و کارفرما بابت هر روز کارکرد کارگر می بایست او را در محل کار بیمه کند.

تفاوت عمده این دو بیمه می توان به حمایت دولت از بیمه اجباری توجه ویژه کرد. بیمه اجباری تحت حمایت قضایی دولت می باشد این در حالی است که بیمه خویش فرما مشمول آن نمی شود.

البته در بیمه تامین اجتماعی به این مسئله اشاره شده است ولی بطور کلی بیمه اجباری بیشتر از بیمه خویش فرما مورد حمایت دولت می باشد. در این صورت چنانچه کارگری در طول اشتغال نیاز به خدمات تامین‌اجتماعی داشته باشد، در چارچوب قانون میتواند پیگیر حقوق کار و بیمه خود شود.

در حالی که در بیمه‌های خویش‌فرما، اجباری در پوشش بیمه‌ای نیست و متقاضی با اختیار و در چارچوب نظام بیمه‌ای خود را تحت پوشش بیمه قرار میدهد لازم به ذکر است بیمه شدگان اختیاری و مشاغل آزاد هیچ کدام از هزینه عائله مندی برخوردار نمی شوند.

تفاوت بیمه آزاد و اختیاری
بیمه اختیاری بیمه مشاغل آزاد
نیازمند حداقل ۳۰ روز سابقه بیمه  بدون نیاز به سابقه
بدون نیاز به پروانه کسب نیازمند پروانه کسب
بدون سرانه درمان با سرانه درمان
دارای نرخ ۲۷ درصد سه نرخ ۱۲ درصد، ۱۴ درصد، ۱۸ درصد
دفترچه درمان اجباری  دفترچه درمان اختیاری
شامل از کارافتادگی فوت و بازنشستگی با توجه به نرخ تعهدات کارافتادگی ،فوت و بازنشستگی تعیین می گردد

 


بیمه اختیاری بهتر است یا مشاغل آزاد؟


با توجه به توضیحاتی که گفتیم تفاوت چندانی بین بیمه اختیاری و مشاغل آزاد وجود ندارد. كليه صاحبان حرفه و مشاغل آزاد مانند افراد صنفي و بازرگان و اشخاص حقيقي صاحب صنعت و بهره برداران معادن می توانند از بيمه مشاغل آزاد استفاده نمایند.

اما بيمه اختياري مخصوص كساني است كه بنا به عللی از رديف بيمه شدگان خارج شده يا خارج شوند و بتوانند بيمه خود را بصورت اختياري ادامه دهند .


هزینه و مهلت پرداخت بیمه اختیاری و مشاغل آزاد


حال که تفاوت بیمه آزاد و اختیاری را دانستیم بهتر است تا کمی به هزینه حق بیمه و مهلت پرداخت آن بپردازیم. مهلت پرداخت حق بیمه در بیمه مشاغل آزاد به مدت سه ماه از آخرین پرداخت می باشد.

  • نرخ حق بیمه ١٤درصد (١٢ درصد سهم بیمه شده + ٢ درصد سهم دولت) شامل بازنشستگی و فوت بعد از بازنشستگی،
  • نرخ حق بیمه ١٦درصد (١٤درصد سهم بیمه شده+ ٢درصد سهم دولت) شامل بازنشستگی و فوت قبل و بعد از بازنشستگی
  • و نرخ حق بیمه ٢٠درصد (١٨درصد سهم بیمه شده+ ٢درصد سهم دولت) شامل بازنشستگی، فوت و ازكارافتادگی است.

اما در بیمه اختیاری افراد می توانند حق بيمه هرماه را حداكثر تا آخرين روز ٢ ماه بعد پرداخت نمایند، در غير اينصورت قرارداد منعقده از تاريخ عدم پرداخت حق بيمه لغو و ادامه بيمه آنان موكول به تسليم تقاضاي جديد و موافقت سازمان تامين اجتماعي خواهد بود.

نرخ پرداخت حق بیمه معادل ۲۶ درصد دستمزد که مبنای پرداخت بوده است، می باشد.


نحوه ثبت نام بیمه مشاغل آزاد و اختیاری


حال که تفاوت بیمه آزاد و اختیاری را دانستیم بهتر است تا مراحل ثبت نام را ارائه دهیم. ثبت نام بیمه مشاغل آزاد و بیمه اختیاری هر دو روند مشابهی دارند؛

فرد با مراجعه به سازمان و ارائه موارد درخواستی مانند عکس و فرم تکمیلی، اقدام به اخذ قرارداد می کند. ظرف دو ماه می بایست استحقاق و یا عدم استحقاق شخص از طرف بیمه مورد ارزیابی قرار بگیرد.

بعد از دریافت نتیجه مثبت ارزیابی قرارداد با متقاضی منعقد می گردد. درگذشته گواهی کمیسیون پزشــکی برای بیمه اختیاری الزامی بود که با اصلاحات اخیر در آیین‌نامه بیمه اختیاری تشخیص و گواهی پزشک معتمد سازمان کافی است.


مدارک مورد نیاز برای ثبت نام بیمه اختیاری و مشاغل آزاد


حال که تفاوت بیمه آزاد و اختیاری را دانستیم بهتر است مدارک لازم برای ثبت نام آن ها را مورد بررسی قرار دهیم.

  • اصل شناسنامه -کارت ملی متقاضی و افراد تحت تکلف
  • کارت پایان خدمت یا معافیت (جهت آقایان)
  • در صورت استفاده از بیمه مشاغل آزاد نیاز به کپی پروانه کسب
  • پنج قطعه عکس۴*۳ جدید جهت اعزام به معاینات قبل از انعقاد قرارداد ودر صورتی که بیمه شده دو شرط ذیل را همزمان داشته باشد از اعزام به معاینه معاف میباشد.
    • در زمان تقاضا کمتر از ۹ ماه از تاریخ آخرین قطع بیمه گذشته باشد
    • قبل ازآخرین قطع بیمه ۳۶۵ روزپیوسته دارای سابقه باشد.

آیا امکان تغییر بیمه مشاغل آزاد به اختیاری است؟


بله ، نکته ای که در موارد بالا وجود دارد در صورت نداشتن ۳۰ روز سابقه حق بیمه در تامین اجتماعی جهت رد کردن بیمه اختیاری این امکان وجود دارد که ۳۰ روز به عنوان بیمه مشاغل ازاد بیمه رد شود و شپش به بیمه اختیاری تغییر وضعیت پیدا کند.


شرایط بیمه اختیاری و مشاغل آزاد


شرایط اصلی برای رد کردن بیمه اختیاری :

  • داشتن حداقل ۳۰ روز سابقه پرداخت حق بیمه در تامین اجتماعی
  • داشتن حداکثر سن در زمان پذیرش برای مردان و زنان ٥٠ سال تمام می باشد .
  • در بیمه اختیاری در صورت داشتن ۱۰ سال سابقه بیمه می توان بعد از ۵۰ سال سن بیمه رد کرد .
  • این در حالی است که قانون حداکثر سن برای مشاغل ازاد وجود دارد و در صورت بالاتر بودن سن از ۵۵ سال امکان خرید سال ها فراهم می شود و کسانی که بیش از ۵۰ سال سن دارند به ازای هرســال افزایش سن، به یک سال سابقه قبلی نیاز دارند